W Krakowie na rozpoczęcie roku szkolnego 2026/2027 przyszło ponad 110 tys. uczniów i uczennic. W mieście znalazło się około 7 tys. pierwszoklasistów. Dla uczniów szkół podstawowych wejście w nowy rok wiąże się z nową podstawą programową oraz z przepisami, które zaczynają obowiązywać od 1 września 2026.
Jakie przedmioty pojawiły się w programie?
W podstawówkach wprowadzono trzy nowe przedmioty: przyroda, edukacja obywatelska oraz obowiązkowa edukacja zdrowotna. Przyroda obejmie klasy IV–VI i będzie realizowana w wymiarze trzech godzin tygodniowo jako przedmiot łączący elementy biologii, geografii, fizyki i chemii. Przewidziano więcej zajęć praktycznych — obserwacji, doświadczeń i bloków dwugodzinnych, które mają umożliwić prowadzenie ćwiczeń terenowych i eksperymentów. Edukacja obywatelska zastąpi dotychczasową wiedzę o społeczeństwie i ma kłaść nacisk na umiejętności współpracy oraz znajomość instytucji publicznych.
Edukacja zdrowotna stała się obowiązkowa dla uczniów klas IV–VIII i zwykle ma być realizowana jako jedna godzina tygodniowo. Zajęcia obejmują m.in. zagadnienia związane ze zdrowiem fizycznym i psychicznym, odżywianiem, aktywnością ruchową, pierwszą pomocą oraz bezpieczeństwem w sieci. Tematyka dotycząca zdrowia seksualnego została wydzielona do osobnego, nieobowiązkowego modułu; udział w nim wymaga pisemnej rezygnacji rodzica, gdy szkoła zorganizuje spotkanie informacyjne przed rozpoczęciem tych zajęć.
Czym jest zakaz używania telefonów i jakie są wyjątki?
Od 1 września 2026 w szkołach podstawowych obowiązuje zakaz korzystania z telefonów komórkowych oraz innych urządzeń służących do komunikacji lub nagrywania obrazu i dźwięku. Zakaz dotyczy lekcji, przerw oraz zajęć organizowanych poza szkołą. Wyjątki przewidują użycie urządzenia za zgodą nauczyciela podczas zajęć, w celu pilnego kontaktu z opiekunami lub w sytuacji zagrożenia życia i zdrowia. Dyrektor może też udzielić okresowej zgody ze względu na potrzeby zdrowotne lub niepełnosprawność ucznia.
Placówki mogą wprowadzić rozwiązania organizacyjne, na przykład miejsce do przechowywania urządzeń. W szkołach ponadpodstawowych zasady dotyczące telefonów pozostają w gestii statutu placówki i nie obowiązuje ogólnokrajowy, ustawowy zakaz na takich samych zasadach jak w podstawówkach.
Jak zmieniły się zasady żywienia w stołówkach?
Jadłospisy szkolne mają być bardziej urozmaicone i zawierać więcej potraw roślinnych. W wytycznych zapisano, że co najmniej raz w tygodniu obiad musi być całkowicie roślinny na bazie roślin strączkowych. Zupy powinny być przygotowywane przynajmniej dwa razy w tygodniu na wywarze warzywnym. Podstawowym napojem w placówce powinna być woda. W dni, gdy serwowane jest mięso lub ryba, szkoła ma zapewnić alternatywne danie roślinne dla uczniów, którzy nie jedzą produktów odzwierzęcych.
Sklepiki i automaty szkolne będą objęte ostrzejszymi normami dotyczącymi zawartości cukru, tłuszczu i soli. Kategoria produktów „inne” pozwalająca na sprzedaż niektórych słodyczy została wyeliminowana. Przepisy nie odnoszą się do posiłków przygotowanych w domu; drugie śniadanie przynoszone przez ucznia pozostaje w gestii rodziców.
Co zmienia się w pracach domowych i ocenianiu zachowania?
W klasach IV–VIII pisemne prace domowe wykonywane poza szkołą są nieobowiązkowe. Jeśli uczeń zdecyduje się takie zadanie oddać, nauczyciel musi je sprawdzić i przekazać informację zwrotną. Brak wykonania pracy nie może skutkować obniżeniem oceny z przedmiotu. Szkoła może jednak przewidzieć w statucie, że systematyczne wykonywanie dobrowolnych prac może być jednym z elementów podwyższenia rocznej oceny.
Kryteria oceniania zachowania uwzględniają teraz m.in. wywiązywanie się z obowiązków, kulturę języka, szacunek wobec innych, troskę o bezpieczeństwo, współpracę oraz zaangażowanie w życie szkoły i społeczności lokalnej.
Rok szkolny 2026/2027 w Krakowie rozpoczął się 1 września 2026. Szkoły prowadzą wdrożenie nowych zasad zgodnie z rozporządzeniami i statuciem każdej placówki.
