Julian Aleksandrowicz — lekarz internista i hematolog

Julian Aleksandrowicz pracował przez większość życia w Krakowie jako klinicysta i wykładowca medycyny. Był autorem książek popularyzujących medycynę i publikacji naukowych z zakresu hematologii.

Życiorys i wykształcenie

Pochodził z rodziny Józefa i Zofii. Ukończył VI Gimnazjum im. T. Kościuszki w 1926 roku. Studia medyczne ukończył na Wydziale Lekarskim Uniwersytetu Jagiellońskiego w 1933 roku, a rok później obronił pracę doktorską dotyczącą badań szpiku kostnego.

W latach 1933–1939 pracował jako wolontariusz i asystent w Szpitalu św. Łazarza w Krakowie, w I Oddziale kierowanym przez prof. Tadeusza Tempkę. W 1937 roku opracował przyrząd do pobierania i konserwowania krwi.

Działalność w czasie wojny

Zmobilizowany jako podporucznik lekarz trafił do 72 pułku piechoty i brał udział w kampanii wrześniowej 1939 roku. Po kapitulacji uciekł z obozu jenieckiego i w styczniu 1940 powrócił do Krakowa.

Był uwięziony w getcie krakowskim, z którego zdołał uciec. W ucieczce pomogli mu dr Jan Gołąb oraz dr Ludwik Żurowski; wynalezienie schronienia umożliwiło mieszkanie profesora Andrzeja Stopki. Następnie działał w strukturach Armii Krajowej jako lekarz. Za udział w działaniach wojennych otrzymał Krzyż Srebrny Orderu Wojennego Virtuti Militari V klasy.

Kariera medyczna, publikacje i nagrody

W 1945 roku ustanowił w Krakowie ośrodek leczniczy dla osób powracających z obozów koncentracyjnych. Habilitował się w 1947 roku na Wydziale Lekarskim UJ. W latach 1947–1949 pracował jako lekarz uzdrowiskowy w Kudowie-Zdroju.

W 1951 roku otrzymał tytuł profesora nadzwyczajnego, a w 1956 profesora zwyczajnego. Przez wiele lat kierował Kliniką Hematologiczną Akademii Medycznej w Krakowie. Równolegle prowadził praktykę prywatną w mieszkaniu przy ul. Marii Curie-Skłodowskiej.

Jest autorem książek popularyzujących medycynę i prac naukowych. Do jego tytułów należą m.in. "Nie ma nieuleczalnie chorych", "Sumienie ekologiczne", "Wszechstronna nadzieja", "Kuchnia i medycyna" (wspólnie z Ireną Gumowską) oraz "U progu medycyny jutra" (wspólnie z Harrym Dudą). W 1962 roku wydał wspomnienia okupacyjne "Kartki z dziennika doktora Twardego". Za dorobek naukowy otrzymał nagrody, w tym Państwową Nagrodę Naukową III stopnia z 1950 roku oraz nagrody Towarzystwa Naukowego KUL i Fundacji Alfreda Jurzykowskiego.

Jako lekarz angażował się w pomoc indywidualną. Pomógł poetce Halinie Poświatowskiej w organizacji wyjazdu na operację serca do Stanów Zjednoczonych i wspierał ją w chorobie. Był mężem Marii (1912–1991) i ojcem Jerzego Aleksandrowicza. Zmarł po długich zmaganiach z chorobą nowotworową.

Ordery, odznaczenia i upamiętnienie

Otrzymał m.in. Krzyż Srebrny Orderu Wojennego Virtuti Militari, Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski oraz odznaczenia związane z działalnością nauczającą i krwiodawstwem. W 1972 roku miasto Kraków przyznało mu Złotą Odznakę "Za Pracę Społeczną dla miasta Krakowa".

Jego pamięć uczczono w kilku formach: w Krakowie istnieje ulica "Doktora Twardego", szkoła podstawowa nr 158 nosi jego imię, a Polskie Towarzystwo Magnezologiczne przyjęło jego nazwisko jako nazwę towarzystwa. Wydano medal pamiątkowy z napisem "Nie odbieraj nadziei bliźniemu swemu". W 1997 roku umieszczono tablicę pamiątkową na elewacji kamienicy przy ul. Mikołaja Kopernika 17 autorstwa Bronisława Chromego, a w 2008 roku odsłonięto tablicę przy ul. Marii Skłodowskiej-Curie 4 autorstwa Mariana Koniecznego. W 2014 roku w Zaułku Estreichera odsłonięto popiersie autorstwa Karola Badyny.

Spoczywa na cmentarzu wojskowym przy ul. Prandoty w Krakowie (PAS D-wsch-2).