Poniedziałek, 7 września Imieniny: Regina, Melchior, Domosława
Kraków
Teraz Poniedziałek, 7 września 2026

Brama Floriańska w Krakowie — historia i co zobaczyć

Przewodnik Zbigniew Baran 4 min czytania

Brama Floriańska
Fot. Zygmunt Put · „St. Florian's Gate, view from S, Pijarska street, Old Town, Kraków, Poland” · licencja CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons Zmieniona wersja dostępna na tej samej licencji. · zdjęcie przeskalowane, kadr dopasowany do formatu strony.

Brama Floriańska to średniowieczna brama miejska z basztą na Starym Mieście w Krakowie, przy ulicy Pijarskiej. Zamyka od północy perspektywę ulicy Floriańskiej i zachowała się jako relikt dawnych murów obronnych.

Brama Floriańska stoi przy ulicy Pijarskiej na Starym Mieście w Krakowie i kończy od północy widok ulicy Floriańskiej. Powstała jako część systemu miejskich fortyfikacji i należy do najważniejszych zachowanych elementów dawnych murów obronnych.

Gdzie dokładnie znajduje się Brama Floriańska?

Brama znajduje się na styku historycznego układu miejskiego, tam gdzie biegł trakt do Kleparza i skąd rozpoczynała się Droga Królewska prowadząca w stronę Wawelu. Wchodzi w skład trasy turystycznej Mury Obronne. Brama jest jedną z ośmiu zachowanych średniowiecznych bram Krakowa:

  • Brama Sławkowska
  • Brama Grodzka
  • Brama Wiślna
  • Brama Mikołajska
  • Brama Rzeźnicza (na Gródku)
  • Brama Szewska
  • Brama Nowa
  • Brama Poboczna

Jaka jest historia Bramy Floriańskiej?

Najstarsze fragmenty budowli pochodzą z przełomu XIII i XIV wieku; źródła pisane wspominają o bramie już w 1307 roku. Przez Bramę Floriańską wiodł trakt do Kleparza koło kościoła św. Floriana, a dalej zaczynała się Droga Królewska prowadząca na Wawel. W XVI wieku w bezpośrednim sąsiedztwie wzniesiono Arsenał Miejski, a sama brama pełniła m.in. funkcję stajni miejskich.

W 1694 roku przeprowadzono gruntowny remont. Na początku XIX wieku istniały plany rozebrania murów, wobec czego prof. Feliks Radwański stanął w ich obronie i 13 stycznia 1817 roku wywalczył w senacie Rzeczypospolitej Krakowskiej decyzję o zachowaniu fragmentów fortyfikacji, w tym Bramy Floriańskiej i Barbakanu.

„Chronią one przed wiatrami wiejącymi pod Kościół Mariacki od Kleparza. Niedobre to wiatry, bo smrody i śmieci znosić będą, a także bezbożnie podwiewać spódnice Paniom Matkom i Żonom”.

W 1882 roku bramę ocalono po raz kolejny dzięki działaniom książęcia Władysława Czartoryskiego, który utworzył w baszcie kaplicę rodową. Rada miasta zgodziła się pod warunkiem przywrócenia wyglądu z połowy XVIII wieku; kaplica została ukończona w 1889 roku i konsekrował ją kardynał Albin Dunajewski. Na przełomie XIX i XX wieku planowano usunąć bramę dla przebiegu linii tramwajowej, ostatecznie pogłębiono przejazd i bramę zachowano. Tramwaje wąskotorowe kursowały przez bramę do początku lat 50. XX wieku.

Co można zobaczyć w Bramie Floriańskiej?

Brama ma wysokość 34,5 m do gałki hełmu. Nad wejściem od strony Plant znajduje się płaskorzeźba z orłem piastowskim, wykonał ją Zygmunt Langman według projektu Jana Matejki; zastąpiła ona wcześniejszy orzeł w 1882 roku. Od strony miejskiej widnieje płaskorzeźba z XVIII wieku przedstawiająca św. Floriana.

Barokowe zwieńczenie bramy powstało w 1660 roku. Przy portalu zachowały się prowadnice na kratę, a wewnątrz znajduje się klasycystyczny ołtarz z początku XIX wieku z późnobarokową kopią cudownego obrazu Matki Boskiej Piaskowej. Elementy te pokazują wielowarstwową historię budowli od średniowiecza po czasy nowożytne.

Informacje praktyczne

Najczęstsze pytania

Jaka jest historia Bramy Floriańskiej?
Najstarsze części pochodzą z przełomu XIII i XIV wieku, wzmiankowana od 1307 roku. Przez bramę wiodł trakt do Kleparza i Droga Królewska na Wawel. Przebudowy i remonty prowadzono m.in. w XVI i 1694 roku. W XIX wieku prof. Feliks Radwański doprowadził do zachowania fragmentów murów; w 1882 roku bramę zabezpieczył książę Władysław Czartoryski, który utworzył kaplicę w baszcie. Próby rozbiórki występowały też przy uruchamianiu tramwaju, ostatecznie przejazd pogłębiono i bramę zachowano.
Jaki obraz znajduje się w Bramie Floriańskiej?
Wewnątrz bramy stoi klasycystyczny ołtarz z początku XIX wieku, w którym umieszczono późnobarokową kopię cudownego obrazu Matki Boskiej Piaskowej.
Gdzie znajduje się Brama Floriańska?
Brama Floriańska znajduje się na Starym Mieście w Krakowie przy ulicy Pijarskiej; zamyka perspektywę ulicy Floriańskiej i wchodzi w skład trasy Mury Obronne.
Jakie ciekawostki związane są z Bramą Floriańską i ulicą Floriańską?
Brama rozpoczynała trakt do Kleparza i była początkiem Drogi Królewskiej na Wawel. W pobliżu w XVI wieku powstał Arsenał Miejski. Brama była kilkakrotnie zagrożona rozbiórką, m.in. na początku XIX wieku i przy uruchamianiu tramwaju elektrycznego; ostatecznie zachowano ją, a tramwaje wąskotorowe kursowały przez przejazd do początku lat 50. XX wieku.

Źródło: Wikipedia (CC BY-SA)

Materiały na portalu są opracowywane przy wsparciu AI.

Zbigniew Baran

Nazywam się Zbigniew Baran i w redakcji bronowickaspizarnia.pl odpowiadam za dział Przewodnik. Opisuję miejsca warte odwiedzenia w Krakowie i w okolicy — zabytki, muzea, szlaki, parki i punkty widokowe, razem z praktycznymi wskazówkami dla odwiedzających.

Czytaj również